Yapı Malzemelerinin Yanıcılığı

01
Mayıs
18

Dr. Ceyhun Eren
Allianz Sigorta Teknik UW & Riziko Kontrol Grup Başkanı

Faaliyet konusundan bağımsız olarak birçok endüstriyel tesiste, binaların çatı ve cephe kaplamalarında kullanılan yanıcı malzemeler ile izole edilmiş kompozit paneller gereksiz yere yangın yükünü arttırarak yangınların tüm binayı etkisi altına almasına ve sonucunda büyük maddi kayıplara yaşanmasına neden olmaktadır. Türkiye'de son yıllarda meydana gelen büyük çaptaki yangınlar incelendiğinde bu yangınların büyük çoğunluğunda yanıcı malzemeler ile izole edilmiş kompozit panel kullanımının ön plana çıktığı gözlenmiştir.

Özellikle 1980’li yılların başından itibaren yeni yapı malzemelerinin kullanımı bir hayli artış göstermiştir. Bu yeni malzemelerden özellikle poliüretan izoleli sandviç paneller, güvenilir sıcaklık kontrolü ve sıkça yıkanabilirlik özellikleri sayesinde yalıtım ve hijyen açısından oldukça ekonomik çözümler sunmuştur. Birçok ülkede hızlı ve önemli gelişmeler kaydeden bu tip sandviç paneller, halen gıda endüstrisi, ilaç fabrikaları, laboratuvarlar, elektrikli cihaz üretim fabrikaları, otomotiv endüstrisi, soğuk hava depoları gibi çok çeşitli endüstriyel tesis binalarında kullanılmaktadır.

Ancak bu olumlu özelliklerine rağmen, yaşanan acı tecrübeler, bu özellikteki izolasyon malzemelerinin yangın açısından son derece savunmasız olduğunu ortaya çıkarmıştır. Termoset sınıfına giren poliüretan ve polisiyanürat köpükler, yangına katıldıklarında akışkan bir hal alırlar ve damlayarak paneller içinde hareket ederler. Polistren köpük ise hem poliüretana göre yaklaşık 1,5 kat daha fazla yanıcı özelliktedir hem de termoplastik sınıfına girer. Bu da malzemenin yüksek ısıya maruz kaldığında tutuşma meydana gelmeden önce hızla yumuşayarak büzülmesi anlamına gelir.

Yüksek yangın yüküne sahip poliüretan veya polistren izoleli bu tip paneller olası bir yangının tesis içinde oldukça hızlı bir şekilde ve de farkedilmeden yayılmasına sebep olmaktadır. Ayrıca izolasyon malzemelerinde yaşanan yumuşama, büzülme ve erime sonucunda sandviç paneller arasında boşluklar oluşmasına neden olarak panel mukavemetlerinde ciddi düşüş meydana gelmektedir. Bu tip binalarda başlayan bir yangına ilk evrelerinde otomatik bir söndürme sistemi ile müdahale edilmediği takdirde poliüretan, polistren, vb. izolasyon malzemelerinin karakteristiğinden ötürü oluşacak yüksek ısı ve toksik gazlar nedeniyle yangına manuel olarak müdahale etmek ve söndürmek neredeyse imkansız hale gelebilmektedir. Yangın sonucunda ise yüksek oranlarda maddi hasar ve uzun bir iş kaybı süreci yaşanılması kaçınılmaz olmaktadır.

Sigortalama Süreci

Bu nedenle özellikle gıda endüstrisi, ilaç fabrikaları, laboratuvarlar, otomotiv endüstrisi, soğuk hava depoları gibi çok çeşitli endüstriyel tesis binalarının sigortalanma sürecinde, henüz inşaat aşamasında bu tip yanıcı malzemeler ile izole edilmiş kompozit paneller yerine taşyünü, camyünü gibi mineral yünler veya yangın dayanımı sağlayabilen onaylı kompozit paneller kullanılması önerilmektedir. Aksi durumda yangın sigortası iş kabulü öncesinde başta yangın algılama sistemi olmak üzere otomatik yağmurlama sistemine kadar yüksek seviyede yangın önlemi talep edilebilmektedir.

Kurduğumuz Yangın Algılama ve Alarm Sistemleri »